Ψυχοπαίδης Γιάννης


Βιογραφικό

(1945)

Γεννήθηκε στην Αθήνα, το 1945. Σπούδασε χαρακτική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (1963 – 1968) με δάσκαλο το Κ. Γραμματόπουλο. Πριν από τη δικτατορία του 1967, συμμετείχε ενεργά στις δραστηριότητες του συλλόγου των φοιτητών και στις κινητοποιήσεις της νεολαίας, ήταν μέλος της «Ομάδας Τέχνης Α» και συνεργαζόταν με την Επιθεώρηση Τέχνης. Στην πρώτη του ατομική έκθεση (1966, Κεραία) τα έργα του φανέρωναν την πολιτικοποιημένη στάση του (σκηνές από διαδηλώσεις), αλλά και την πρώιμη εξοικείωσή του με το γερμανικό εξπρεσιονισμό. Συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στη ζωγραφική, στην Akademie der Bildende Kunste, του Μονάχου, ως υπότροφος της DAAD. Έμεινε και εργάστηκε στο Μόναχο ως το 1977. Στην Ελλάδα, επέστρεψε το 1992 και το 1994 εξελέγη τακτικός καθηγητής της ΑΣΚΤ, όπου δίδαξε έως το 2012. Οι πρώιμες φάσεις της καλλιτεχνικής του πορείας, εντάσσονται στο ιδεολογικό και αισθητικό κλίμα των δεκ. ’60 και ’70, ιδιαίτερα στο νεο-παραστατικό ρεύμα που επηρέαζε εκείνα τα χρόνια τόσο το διεθνή χώρο όσο και την Ελλάδα. Η εξπρεσιονιστική διάθεση, δεν έπαψε ποτέ να διέπει την τέχνη του, με λιγότερο ή περισσότερο εμφανή τρόπο, αλλά χωρίς της τραχύτητα και τα βίαια ξεσπάσματα, της αντίστοιχης γερμανικής ζωγραφικής. Παραμορφώσεις και χρωματικές υπερβολές, που κατά καιρούς, παρατηρούνται στο έργο του, πλουτίζουν με οξύτερους τόνους μία κατά βάθος, νηφάλια και αποστασιοποιημένη κριτική ματιά, που σχολιάζει δηκτικά και συχνά ποιητικά, καταστάσεις, πρόσωπα και πράγματα. Έχει κάνει δεκάδες ατομικές εκθέσεις σε όλο σχεδόν τον κόσμο, σε γκαλερί, πινακοθήκες και μουσεία. Συμμετείχε επίσης σε πολλές ομαδικές και διεθνείς εκθέσεις. Μέσα στη δεκαετία του 1980 άρχισε να παρουσιάζει αναδρομικά, εντός και εκτός Ελλάδας, τη μεγάλη σειρά έργων του με τίτλο Το γράμμα που δεν έφτασε (η οποία είχε ξεκινήσει από το 1977 και συνεχιζόταν μέχρι πρόσφατα). Στην Ελλάδα έχουν γίνει αρκετές αναδρομικές παρουσιάσεις της δουλειάς του (1987-88, 1995, 1998, 2001, 2005…). Το 2004 δημιούργησε τη μεγάλη εικαστική εγκατάσταση Σταθμός Ειρήνη για τον ομώνυμο σταθμό των ΗΣΑΠ. Έχουν εκδοθεί πολυάριθμα λευκώματα για το έργο του, μονογραφικές μελέτες και βιβλία με κείμενα και δοκίμιά του για την τέχνη.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

Χρύσα (Βαρδέα)


Βιογραφικό

(1933-2013)

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1933. Σπούδασε στην Academie de la Grande Chaumiere (1953-54) στο Παρίσι και στη School of Fine Arts (1954-55) στο Σαν Φρανζίσκο και στη συνέχεια εγκαταστάθηκε στη Ν. Υόρκη. Η γλυπτική της δημιουργία χαρακτηρίζεται από διαρκή έρευνα και εκμετάλλευση του τυχαίου. Ξεκινώντας γύρω στα 1955 από επιτοίχιες συνθέσεις με βέλη και γράμματα, που αξιοποιούσαν τις αντιθέσεις του φωτός και της σκιάς, εισήλθε το 1957 σε μια πενταετία πειραματισμών. Έτσι, από τυχαία χυμένο γύψο σε χάρτινα κιβώτια προέκυψαν τα Κυκλαδικά Βιβλία, που θα χαρακτηριστούν προάγγελοι του μινιμαλισμού. Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της εργασίας της υπήρξε η ενασχόλησή της με τη γραφή και την προβολή των εικαστικών της δυνατοτήτων, ανεξάρτητα από το νόημα που αυτή μετέφερε. Είτε χάραζε σε οριζόντιες ζώνες κεφαλαία γράμματα είτε επαναλάμβάνε ένα και μόνο γράμμα, ενδιαφέρθηκε για τη δύναμη της μη αναγνωρίσιμης έννοιας των γραμμάτων και των λέξεων, κάτι που στη συνέχεια την οδήγησε σε πίνακες εμπνευσμένους από τη δομή της εφημερίδας. Από το 1962 άρχισε να χρησιμοποιεί το νέον, που έγινε το σήμα κατατεθέν της δουλειάς της, συνδυάζοντας το υλικό, την τεχνολογία και τις εντυπώσεις που της δημιούργησε η Νέα Υόρκη. Η προσπάθεια αυτή βρήκε την κορύφωσή της στις Πύλες της Times Square, μια συναρμογή διαφορετικών υλικών και στοιχείων. Τα βιώματά της από το αστικό τοπίο των μεγαλουπόλεων και η νέα τεχνολογία υπήρξαν τα στοιχεία που αποτέλεσαν την αστείρευτη πηγή της έμπνευσής της.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

Takis


Βιογραφικό

(1925-2019)

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1925. Ξεκινά την καλλιτεχνική του πορεία σε ηλικία περίπου 20 ετών, σε ένα υπόγειο εργαστήρι, όταν έρχεται σε επαφή με τα έργα του Picasso και του Giacometti. Το 1952 δημιουργεί το πρώτο του ατελιέ με τους παιδικούς του φίλους και καλλιτέχνες Μίνω Αργυράκη και Ραϋμόνδο στην περιοχή της Ανάκασας. Τα πρώτα έργα του είναι προτομές από γύψο και γλυπτά από σφυρήλατο σίδηρο εμπνευσμένα τόσο από τον αρχαιοελληνικό πολιτισμό όσο και από καλλιτέχνες όπως ο Picasso και ο Giacometti. Το 1953, αρχίζει να δουλέυει την πέτρα, επιθυμώντας όχι μόνο να υποχρεώσει το υλικό σε μεταμόρφωση, αλλά να αντιληφθεί δουλεύοντας το, «τι συμβαίνει στο εσωτερικό του»: να συλλάβει τη ζωή και την ευφυΐα της ύλης και να ακολουθήσει τους νόμους της. Το 1954, εγκαθίσταται στο Παρίσι, όπου διαμένει έκτοτε. Από το 1955 και μέχρι το τέλος του 1965 πειραματίστηκε με όλα τα στοιχεία του περιβάλλοντος και της φύσης τα οποία περιβάλλουν τον άνθρωπο, αλλά αδυνατεί να τα εντοπίσει με γυμνό μάτι. Αυτά τα στοιχεία θα αποτελέσουν τη βάση της καλλιτεχνικής του πορείας και εξερεύνησης καθώς χάρη σε αυτά διακρίνεται, ξεχωρίζει και καινοτομεί. Καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας του, συνέχισε να διερευνά τα όρια και τα σημεία τομής της καλλιτεχνικής και επιστημονικής αντίληψης, καθώς και της μουσικής, των ήχων και ιδιαίτερα των εικόνων που βρίσκονται σε κίνηση. Τα έργα του κοσμούν τις μόνιμες συλλογές των σπουδαιότερων μουσείων του κόσμου όπως το Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης George Pompidou στο Παρίσι, το ΜΟΜΑ και το Guggenheim Museum της Νέας Υόρκης, τη De Menil Collection στο Χιούστον, την Tate Modern του Λονδίνου, την Peggy Guggenheim Collection στη Βενετία.
Στη Γαλλία, το Μουσείο του Jeu de Paume, το Palais de Tokyo και το Fondation Maeght έχουν οργανώσει μεγάλες αναδρομικές εκθέσεις αφιερωμένες στον καλλιτέχνη.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

Στάμος Θεόδωρος


Βιογραφικό

(1922-1997)

Γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη το 1922 από Έλληνες μετανάστες γονείς. Από τα δεκατέσσερα του μόλις χρόνια κέρδισε υποτροφία, για την American Artists’ School της Ν. Υόρκης όπου παρακολούθησε μαθήματα γλυπτικής. Ήδη όμως, από το 1937, είχε αφοσιωθεί στη ζωγραφική. Το 1943 παρουσίασε την πρώτη του ατομική έκθεση στη γνωστή γκαλερί της Betty Parsons, Wakefield Gallery and Bookshop. Η Parsons τον υποστήριξε θερμά και ανέλαβε τη διοργάνωση των εκθέσεών του ως το 1957. Παράλληλα με το εικαστικό του έργο, δίδαξε στο Black Mountain College της Βόρειας Καρολίνα και στο Hartley Settlement House της Ν.Υόρκης. Οι πρώτοι του πίνακες, της δεκαετίας του ’40 απαρτίζονται από ελεύθερα, βιομορφικά σχήματα, που πλανώνται σε ένα δισδιάστατο, ακαθόριστο μυστηριακό χώρο. Την ίδια εποχή, μία ομάδα καινοτόμων καλλιτεχνών στη Ν. Υόρκη, κινούνταν γύρω από παρόμοιες μορφολογικές αναζητήσεις, επιχειρώντας, να αποτινάξουν τον “ασφυκτικό ζυγό του ρεαλισμού”, που αποτέλεσε την κλασική παράδοση στην αμερικανική τέχνη, και να καθιερώσουν την ανεικονική ζωγραφική. Η πρωτοποριακή αυτή ομάδα, έμεινε στην ιστορία ως «Σχολή της Νέας Υόρκης», και ο Έλληνας καλλιτέχνης, ως πρωτεργάτης της τάσης που αργότερα βαφτίστηκε «αφηρημένος εξπρεσιονισμός». Παρουσίασε το έργο του σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις σε σημαντικές αμερικανικές και ευρωπαϊκές γκαλερί και στα σημαντικότερα μουσεία σε ολόκληρο τον κόσμο. Παραδειγματικά έργα του ανήκουν σε μουσεία και ιδρύματα στη Νέα Υόρκη (Metropolitan Museum of Art, Museum of Modern Art, Solomon R. Guggenheim Museum, Whitney Museum of Art), στην Αθήνα (Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτσου), στο Σικάγο (Art Institute), στο Smithsonian American Art Museum, Washington D.C., στo Rio de Janeiro (Museu de Arte Moderna), στο Tel Aviv Museum, στο Museum Moderner Kunst, Vienna και σε πολλές ιδιωτικές και δημόσιες συλλογές.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: